دهه 2000 میلادی برای بازیهای شوتر اول شخص (و البته برخی عناوین سوم شخص) دورانی بسیار مهم و تأثیرگذار بود. پیش از آن، بازیهایی مانند Doom، Quake و Half-Life با مکانیکهای نوآورانه خود، مسیر این ژانر را مشخص کرده بودند و تأثیر آنها هنوز هم در بازیهای امروزی دیده میشود. پس از آغاز هزاره جدید، بسیاری از بازیها سعی کردند از این الگوها پیروی کنند، اما در کنار عناوین موفق، بازیهای زیادی هم بودند که در زمان عرضه بسیار مورد توجه قرار گرفتند، اما به دلایل مختلف، امروزه دیگر آن جذابیت و کیفیت سابق را ندارند.

در ادامه، پنج بازی تیراندازی از دهه 2000 را معرفی میکنیم که متأسفانه با گذشت زمان، منسوخ شدهاند. این فهرست بر اساس تاریخ انتشار بازیها مرتب شده است:
1. Call of Duty (2003)
Call of Duty بدون شک بزرگترین، موفقترین و پایدارترین فرنچایز بازیهای تیراندازی اول شخص در تاریخ است و از سال 2005 هر سال یک نسخه جدید از آن منتشر شده است. با این حال، اگرچه اولین نسخه Call of Duty در زمان خود یک بازی فوقالعاده بود و رقابت جدی برای مجموعه Medal of Honor ایجاد کرد، اما امروزه دیگر آن کیفیت سابق را ندارد.
بخشی از این موضوع طبیعی است. 23 سال از انتشار آن میگذرد و طبیعی است که نسخههای بعدی Call of Duty پیشرفتهای زیادی داشته باشند. حتی نیازی نیست خیلی به جلو برویم؛ تنها دو سال بعد، Call of Duty 2 منتشر شد که از هر نظر یک بازی برتر بود. حتی امروز هم این عنوان یکی از بهترین نسخههای مجموعه محسوب میشود، به خصوص بخش چندنفره آن.
2. BlackSite: Area 51 (2007)
آیا میدانستید هاروی اسمیت، طراح برجسته بازیهای ویدیویی که بیشتر به خاطر Dishonored و Prey شناخته میشود، در سال 2007 مدیر خلاقیت اجرایی یک بازی شوتر اول شخص بود که در آن باید با موجودات فضایی مبارزه میکردید؟ نام این بازی BlackSite: Area 51 بود. این عنوان ایدههای جالبی داشت؛ مثلاً امکان فرمان دادن به دو همتیمی تحت کنترل هوش مصنوعی یکی از قابلیتهای شما بود.
با نگاهی به گذشته، مشخص میشود که هوش مصنوعی دشمنان در این بازی واقعاً ضعیف بود. همچنین در سالی که بازیهایی مانند Call of Duty 4: Modern Warfare، Halo 3 و Half-Life 2: Episode Two عرضه شدند، عجیب است که BlackSite: Area 51 توانست تا این حد مورد توجه قرار گیرد. حتی پارامونت پیکچرز قصد داشت فیلمی بر اساس این بازی بسازد، اما این پروژه متوقف شد و از سال 2009 هیچ خبری از آن نیست.
3. Haze (2008)
Haze تلاش پلی استیشن برای ساخت رقیبی برای Halo بود. این بازی از نظر ظاهری شباهت زیادی به هیلو داشت و حتی روی جلد آن، سربازی با کلاهخود زرد رنگ دیده میشد. اما با وجود تبلیغات گسترده پیش از عرضه، نتوانست انتظارات را برآورده کند. این موضوع با توجه به سابقه استودیوی Free Radical Design در ساخت مجموعه TimeSplitters، کمی غافلگیرکننده بود.

Haze یک بازی کاملاً بد نبود؛ بلکه مانند No Man’s Sky، Fallout 76 و Cyberpunk 2077، انتظارات از آن به قدری بالا رفته بود که بازی نمیتوانست به آنها پاسخ دهد. از طرفی، Halo 3 برتری مطلق داشت، اما Haze حتی روی PS3 باید با بازیهایی مانند Call of Duty، Battlefield، Rainbow Six، Medal of Honor، Crysis و… رقابت میکرد.
4. 007: Quantum of Solace (2008)
در طول دهههای اخیر، بازیهای متعددی بر اساس شخصیت جیمز باند (007) ساخته شدهاند که بدون شک نمادینترین آنها GoldenEye 007 است؛ اثری که بسیاری از گیمرها آن را یکی از خاطرهانگیزترین بازیهای شوتر اول شخص میدانند. از آن زمان تاکنون عناوین مختلفی از جیمز باند منتشر شدهاند که بسیاری از آنها میتوانستند در این فهرست قرار بگیرند.
ما Quantum of Solace، محصول سال 2008 را انتخاب کردهایم که بیش از همه با گذشت زمان افت کرده است. این بازی توسط Treyarch ساخته شد؛ همان استودیویی که تقریباً نیمی از نسخههای مجموعه Call of Duty را توسعه داده است. در واقع، Quantum of Solace تنها یک هفته پیش از Call of Duty: World اهنگ اذری at War عرضه شد، اما واکنشها به این دو بازی بسیار متفاوت بود.
شاید بزرگترین ایراد بازی، تمرکز بیش از حد بر مبارزات مسلحانه باشد؛ چرا که جیمز باند بیشتر با ابزارهای مختلف، حل معما و مبارزات تن به تن شناخته میشود.
5. Duke Nukem Forever (2011)
در نهایت به بازیای میرسیم که از نظر تاریخ انتشار، کمی از مرزهای این فهرست فراتر میرود، اما با توجه به اینکه ساخت آن 14 سال طول کشید، حضورش در این فهرست کاملاً قابل توجیه است.
Duke Nukem Forever نمونه دیگری از بازیهایی است که با وجود هیاهوی فراوان پیش از عرضه، هنگام انتشار به شدت ناامیدکننده ظاهر شدند. به هر حال، 14 سال گیر کردن در جهنم توسعه، معمولاً نتیجه خوبی برای یک بازی ندارد.
Duke Nukem Forever لحظات به یاد ماندنیای داشت، اما شوخیهای نامناسب و بیمزه، مراحل خطی که با ماهیت سرگرمکننده و سبک بازی در تضاد بودند و تعداد بیش از حد بخشهای پلتفرمینگ، این نقاط مثبت را تحتالشعاع قرار دادند. بخش تیراندازی کاملاً قابل قبول بود، اما این بازی پایان ناامیدکنندهای برای Duke محسوب میشد؛ آن هم پس از سه نسخه اصلی قبلی که عملکرد بسیار بهتری داشتند.









آخرین دیدگاهها